Ağır kusurda 20 yıla uzayan sorumluluk
Su yalıtımı uyuşmazlıklarında en sık duyduğumuz cümle şudur: “Bina 8 yıllık, artık yapacak bir şey yokmuş.” Çoğu zaman bu bilgi eksiktir. Kural gerçekten de teslimden itibaren 5 yıldır; ancak kanun, ağır kusurlu müteahhidi bu korumadan yararlandırmaz.
Kural ve istisna
Türk Borçlar Kanunu'na göre yüklenicinin taşınmaz yapılardaki ayıplardan sorumluluğu teslimden itibaren 5 yıllık zamanaşımına tabidir. Ancak yüklenici eseri ağır kusuruyla ayıplı yapmışsa, bu süre yerine 20 yıllık zamanaşımı uygulanır. Yargıtay bu ayrımı istikrarlı biçimde uygulamaktadır.
Ağır kusur nedir?
Ağır kusur; kasıt ya da kasta yakın ağır ihmaldir. Su yalıtımı özelinde uygulamada öne çıkan örnekler:
- Projede ve sözleşmede öngörülen yalıtımın hiç yapılmamış olması;
- Yalıtımın tekniğine ve yürürlükteki yönetmeliğe açıkça aykırı — göstermelik — yapılması;
- Kusurun üzerinin kaplama ya da boya ile bilinçli şekilde örtülmesi;
- Denetim ve fenni mesuliyet belgelerinde gerçeğe aykırı beyan.
Bu hâllerde müteahhit, “5 yıl geçti” savunmasının arkasına saklanamaz.
Nasıl ispatlanır?
Ağır kusurun ispatı teknik bir meseledir ve pratikte bilirkişi incelemesiyle yürür. Onaylı proje ile fiilî imalatın karşılaştırılması, açılan kontrol noktalarında yalıtım katmanlarının incelenmesi ve yapı denetim kayıtları belirleyicidir. Bu nedenle delil tespiti aşamasında soruların doğru sorulması — yalnızca “hasar var mı” değil, “projeye uygun yalıtım yapılmış mı” — kritik önem taşır.
Pratik sonuç
Binanız 5 yaşından büyük diye hakkınızdan hemen vazgeçmeyin. Yalıtımın hiç ya da göstermelik yapıldığına dair emare varsa, dosyanız 20 yıllık sorumluluk kapsamında değerlendirilebilir. Teslim tarihi, proje ve hasar fotoğraflarınızla birlikte bize ulaşın; ücretsiz ön değerlendirmede dosyanızın hangi kapsama girdiğini açıkça söyleriz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Somut durumunuz için mutlaka hukuki danışmanlık alın.